Nâng cao chất lượng công tác phân tích chuyên ngành phục vụ điều tra cơ bản địa chất và thăm dò khoáng sản

20/06/2022

TN&MTChuyên ngành phân tích thí nghiệm là một bộ môn quan trọng không thể thiếu trong công tác thăm dò, tìm kiếm khoáng sản và điều tra cơ bản địa chất. Trong đó, kể từ khi thành lập tới nay, kết quả về phân tích thành phần hóa học và thành phần khoáng vật, đặc điểm cấu trúc thành tạo và mẫu khả tuyển của tất cả các loại mẫu quặng, đất đá đã phục vụ rất hiệu quả trong nghiên cứu địa chất, đo vẽ bản đồ và đánh giá các vùng nguyên liệu cho sản xuất công nghiệp, phát triển kinh tế cho cả nước.

Nâng cao chất lượng công tác phân tích chuyên ngành phục vụ điều tra cơ bản địa chất và thăm dò khoáng sản

Ảnh minh họa

Thực trạng chất lượng công tác phân tích

Trong nhiều năm qua, được sự quan tâm của các cấp lãnh đạo, đặc biệt là của Tổng cục ĐC&KS Việt Nam, cơ sở vật chất, trang thiết bị hiện đại đã và đang được đầu tư cho các phòng thí nghiệm các kỹ thuật viên được đào tạo bài bản đã góp phần vào sự phát triển của công tác phân tích thí nghiệm. Để nâng cao chất lượng công tác phân tích chuyên ngành phục vụ điều tra cơ bản địa chất và thăm dò khoáng sản, ngày 4/4/2014, Nghị quyết số 43-NQ/ĐU của Đảng ủy Tổng cục đã ra đời nhằm tập trung năng lực phân tích cho một số Trung tâm phân tích trọng điểm theo khu vực và một số Trung tâm phân tích chuyên đề. Đây là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Tổng cục ĐC&KS Việt Nam có chức năng phân tích thí nghiệm, kiểm định, giám định mẫu địa chất, khoáng sản, môi trường; chế tạo mẫu chuẩn, mẫu trắng địa chất phục vụ kiểm tra, phân tích thí nghiệm địa chất. Trung tâm phân tích được thành lập để thực hiện các nhiệm vụ như: Trình Tổng cục trưởng Tổng cục ĐC&KS Việt Nam kế hoạch dài hạn, trung hạn và hàng năm của Trung tâm; các chương trình, đề án, dự án, nhiệm vụ chuyên môn của Trung tâm; tổ chức thực hiện sau khi được phê duyệt. Thực hiện phân tích thí nghiệm, kiểm định, giám định các loại mẫu địa chất, khoáng sản, môi trường và các loại mẫu khác; chế tạo mẫu chuẩn, mẫu trắng; nghiên cứu mẫu kỹ thuật, mẫu công nghệ. Nghiên cứu ứng dụng, triển khai tiến bộ kỹ thuật và chuyển giao công nghệ trong công tác phân tích thí nghiệm địa chất, khoáng sản. Tham gia hướng dẫn, đào tạo, kiểm tra việc thực hiện các quy chuẩn, tiêu chuẩn phân tích thí nghiệm mẫu địa chất, khoáng sản, môi trường và các loại mẫu khác. Tham gia xác định chi phí đánh giá tiềm năng khoáng sản, chi phí thăm dò khoáng sản phải hoàn trả. Tham gia kiểm tra, nghiệm thu kết quả phân tích mẫu các đề án điều tra cơ bản địa chất về khoáng sản; phân tích mẫu phục vụ việc kiểm tra công tác bảo vệ môi trường trong hoạt động khoáng sản. Tham gia xây dựng các quy trình, quy phạm, tiêu chuẩn, quy chuẩn, định mức kinh tế - kỹ thuật về công tác phân tích thí nghiệm mẫu địa chất, khoáng sản, môi trường và các loại mẫu khác. Thực hiện các hoạt động hợp tác quốc tế về ĐC&KS theo phân công của Tổng cục trưởng; là đầu mối liên kết, hợp tác với các phòng thí nghiệm khác về lĩnh vực phân tích địa chất, khoáng sản. Thực hiện các chương trình, đề án, dự án, đề tài nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực địa chất, khoáng sản theo phân công của Tổng cục trưởng.

Ngoài phòng thí nghiệm của Trung tâm Phân tích thí nghiệm địa chất được xây dựng mới, đạt tiêu chuẩn phòng thí nghiệm, một số phòng thí nghiệm của các Liên đoàn cũng đã được nâng cấp cải tạo bằng nguồn vốn tự có cho phù hợp bảo đảm vệ sinh an toàn lao động, còn một số phòng thí nghiệm sử dụng các nhà, phòng làm việc được xây dựng lâu năm. Các phòng thí nghiệm này không phải xây dựng chuyên dụng cho công việc phân tích mẫu, lắp đặt thiết bị phân tích và gia công, lưu mẫu, nhiều phòng đã cũ và xuống cấp không đảm bảo cho phân tích chính xác.

Về trang thiết bị phân tích thí nghiệm và điều kiện làm việc, theo chủ trương của lãnh đạo và nghị quyết của Đảng ủy Tổng cục về tập trung chuyên môn cho các lĩnh vực trong đó có phân tích. Vì thế việc đầu tư các trang thiết bị cho phân tích, đặc biệt cho các phương pháp phân tích hiện đại, độ chính xác cao chỉ tập trung cho hai trung tâm lớn: Trung tâm Phân tích thí nghiệm địa chất và Trung tâm Phân tích thí nghiệm địa chất - Liên đoàn Bản đồ Địa chất miền Nam. Phân tích chuyên đề (xạ hiếm) đặt tại Liên đoàn Địa chất Xạ - Hiếm. Hầu hết các trang thiết bị này đều đã làm việc hết công suất, đáp ứng được tiến độ, chất lượng của đề án địa chất. Trong điều kiện khó khăn về ngân sách nên một số phòng thí nghiệm cũng đã cố gắng đầu tư một phần cơ sở vật chất kỹ thuật, phòng thí nghiệm trong vốn nội bộ để phục vụ cho đơn vị nhưng rất nhỏ. Do vậy, những phòng này khó đáp ứng được tiêu chuẩn về chất lượng tiến độ.

Các phòng thí nghiệm trong ngành ĐC&KS đã có một hệ thống các văn bản, quy trình liên quan tới công tác phân tích thí nghiệm mẫu ĐC, KS và môi trường. Các quy định kỹ thuật, quy trình phân tích được đúc kết sau mấy chục năm lao động của nhiều thế hệ cán bộ làm công tác phân tích thí nghiệm mẫu địa chất, hệ thống 126 quy trình, 4 quy định này phù hợp với trình độ công nghệ, cơ sở vật chất của các phòng thí nghiệm trong lĩnh vực phân tích mẫu ĐC, KS rắn. Nghiêm chỉnh thực hiện tốt Thông tư 62 về kiểm tra địa chất các kết quả xác định hàm lượng nguyên tố trong mẫu địa chất, Quyết định 70 về tài liệu nguyên thủy trong điều tra địa chất, Quyết định 114 cho phân tích mẫu trọng sa, Quyết định 37 về sử dụng mẫu chuẩn và kiểm tra nội bộ phòng thí nghiệm. Hệ thống các quy trình phân tích của ngành trong quá trình phát triển đã tăng lên không ngừng thành các bộ tiêu chuẩn cơ sở, tiêu chuẩn ngành và tiêu chuẩn Việt Nam góp phần tăng cường nâng cao chất lượng.

Bên cạnh những ưu điểm đạt được, chuyên ngành phân tích vẫn còn một số tồn tại. Khả năng phân tích của các kỹ thuật viên trong các phòng thí nghiệm còn nhiều khoảng cách, năng lực phân tích của các phòng thử nghiệm cũng khác nhau. Các điều kiện làm việc, cơ sở vật chất chưa được cải thiện. Các thiết bị phân tích đầu tư chưa tập trung, chưa trúng dẫn đến nhiều thiết bị không được khai thác hiệu quả gây lãng phí tạo ra giá trị kinh tế thấp. Nhiều phòng thí nghiệm trong Tổng cục không còn đủ năng lực nhưng vẫn phải bố trí công việc cho nhân viên cũng cần phải xem xét. Việc kiểm soát chất lượng trong ngành còn nhiều vấn đề chưa thống nhất.

Phương hướng, nhiệm vụ thời gian tới

Trong thời gian tới, với yêu cầu cao hơn cho công tác phân tích ĐC&KS và Nghị quyết 02-NQ/TW của Bộ Chính trị về định hướng chiến lược khoáng sản đã chỉ rõ nhiệm vụ “Xây dựng chuyên ngành điều tra cơ bản địa chất về khoáng sản ở mức hiện đại, đủ năng lực tìm kiếm, phát hiện mỏ mới với độ sâu 1000 m nhằm đánh giá đầy đủ, toàn diện tiềm năng khoáng sản trên đất liền, ở đáy biển và thềm lục địa của đất nước”. Để thực hiện tốt nhiệm vụ này ngành phân tích cần phải thực hiện các biện pháp sau:

Thứ nhất, tăng cường kiểm tra việc thực hiện các quy trình, quy phạm kỹ thuật, các tiêu chuẩn, quy chuẩn trong từng phương pháp kỹ thuật kể cả công tác thu thập tài liệu tại thực địa gia công và phân tích. Kiểm tra độ lặp lại của các kết quả phân tích, theo Thông tư số 37/2015/TT-BTNMT (mẫu chọn ngẫu nhiên trong các mẫu thử và mẫu chuẩn). Việc kiểm tra được thực hiện đảm bảo tính chính xác và nghiêm túc trong công tác phân tích thí nghiệm. Hệ thống quản lý chất lượng đòi hỏi ngày càng cao, đảm bảo độ tin cậy liên kết công nhận lẫn nhau trên diễn đàn quốc tế do đó các phòng thí nghiệm trong ngành cần được chuẩn hóa theo tiêu chuẩn ISO/IEC 17025:2017.

Thứ hai, đào tạo đội ngũ cán bộ khoa học kỹ thuật trẻ yêu nghề, lao động sáng tạo, có trình độ khoa học, chuyên môn, trình độ ngoại ngữ, lập trường chính trị vững vàng.

Thứ ba, phát triển và ứng dụng những thiết bị mới nhất, hiện đại, công nghệ cao đạt tiêu chuẩn thế giới.

Thứ tư, công tác nghiên cứu xây dựng và chế tạo một số mẫu chuẩn là một trong các nhiệm vụ thực hiện hiệu quả, công tác này hỗ trợ đắc lực trong quản lý, kiểm soát chất lượng.

ĐỖ MAI HUỲNH

Phó Giám đốc Trung tâm Phân tích thí nghiệm địa chất

Tin tức

Đẩy mạnh phong trào thi đua hướng tới Kỷ niệm 20 năm Ngày thành lập Bộ TN&MT

Hoàn thiện Quy hoạch tổng hợp Lưu vực sông Hồng - Thái Bình đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng: Phòng, chống tham nhũng, tiêu cực phải làm một cách kiên trì, nhân văn, bài bản và thuyết phục

Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam trao Kỷ niệm chương "Vì sự nghiệp báo chí Việt Nam"cho Bộ trưởng Trần Hồng Hà và Thứ trưởng Lê Công Thành

Tài nguyên

Ban Thường vụ Huyện ủy Thiệu Hóa kỷ luật các cá nhân để xảy ra tình trạng khai thác cát trái phép

Câu chuyện bảo tồn

'Đất vàng' nhà máy bia Hà Nội, thuốc lá Thăng Long chuyển đổi ra sao sau di dời?

Gần 100 ý kiến góp ý cho hồ sơ Dự thảo Quy hoạch điều tra cơ bản địa chất về khoáng sản

Môi trường

San hô chết phủ trắng dưới biển Hòn Mun, tạm dừng lặn biển ở điểm dễ gây hại

Người dân Văn Yên, Yên Bái tố trại lợn phát tán mùi hôi thối

Hạ tầng không bảo đảm, bãi rác Xuân Sơn đề nghị tạm dừng tiếp nhận rác từ 18h ngày 23-6

Xử phạt Nhà máy DAP Lào Cai 350 triệu đồng vi phạm môi trường

Video

Vai trò trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc bảo vệ môi trường là yếu tố tiên phong

ETC Nam Định: Vì môi trường sống tốt đẹp hơn

Diễn đàn môi trường 2022 - Quản lý chất thải và trách nhiệm của doanh nghiệp

Chương trình “Chùa xanh”: Trồng cây tại chùa Phước Vân, Đắk Lắk