Bảo đảm đủ nước cho sinh hoạt và sản xuất, ứng phó hiệu quả với hạn mặn



TN&MTPhó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng cùng các đại biểu tham quan mô hình túi chứa nước chống hạn mặn

Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng cùng các đại biểu tham quan mô hình túi chứa nước chống hạn mặn

Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị “Phòng, chống hạn hán, xâm nhập mặn (XNM), bảo đảm sản xuất nông nghiệp và dân sinh khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) mùa khô năm 2019 – 2020” được tổ chức mới đây, Phó Thủ tướng Chính phủ Trịnh Đình Dũng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương vùng ĐBSCL phải chăm lo, bảo đảm cho đời sống của người dân với phương châm là không được để người dân bị thiếu nước sinh hoạt và không bùng phát dịch bệnh do hạn hán, XNM kéo dài.

Phó Thủ tướng Chính phủ Trịnh Đình Dũng chủ trì Hội nghị; đồng chủ trì có Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) Nguyễn Xuân Cường, Bí thư Tỉnh ủy Bến Tre Phan Văn Mãi và Thứ trưởng Bộ TN&MT Lê Công Thành… Tại Hội nghị, đại biểu các bộ, ngành, lãnh đạo các địa phương khu vực ĐBSCL báo cáo, chia sẻ về những giải pháp ứng phó, chủ động phòng chống hạn hán, XNM, bảo đảm phục vụ sản xuất nông nghiệp và đời sống dân sinh.

Hạn hán, xâm nhập mặn ngày càng gay gắt

Báo cáo tại Hội nghị, Phó Tổng Cục trưởng Tổng cục Khí tượng Thủy văn Hoàng Đức Cường cho biết, số liệu phân tích mưa quan trắc trên toàn cầu, lượng mưa mùa lũ năm 2019 tại thượng nguồn sông Mê Công thuộc vùng lãnh thổ Trung Quốc thiếu hụt từ 20 đến 25% so với năm 2015; vùng ĐBSCL thiếu hụt từ 20 đến 50% so với trung bình nhiều năm. XNM diễn ra sớm hơn trung bình nhiều năm và cùng kỳ năm 2015. Cụ thể: Trên sông Vàm Cỏ Tây, độ mặn bốn phần nghìn đã vào sâu 50 km; trên sông Tiền đã vào ba nhánh sông chính của tỉnh Bến Tre gần 60 km; trên sông Hậu cũng xâm nhập khoảng 50 km. Dự báo tình trạng xâm nhập mặn ở ĐBSCL với mức độ sâu hơn, gay gắt hơn so với trung bình nhiều năm. Thời gian XNM cao nhất sẽ tập trung vào tháng 1 và 2-2020. Trong trường hợp cực đoan, thời gian thiếu mưa kéo dài kết hợp với việc sử dụng và khai thác tài nguyên nước trong khu vực (sử dụng nước trên các dòng nhánh và trữ nước tại các đập của Trung Quốc) sẽ làm cho tình trạng hạn hán, thiếu nước, XNM trở nên trầm trọng hơn mùa khô năm 2015-2016.

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, từ tháng 12/2019 đến tháng 02/2020, sẽ xảy ra hạn hán và XNM ở ĐBSCL ở mức sớm, sâu hơn và gay gắt hơn so với TBNN, trong một số thời điểm ranh mặn trên các sông có khả năng xâm nhập tương đương mùa khô năm 2015-2016. Theo đó, vào tháng 1, 2 và đến giữa tháng 3/2020, ranh mặn 4g/l sẽ xâm nhập sâu vào đất liền 55-110 km, cao hơn từ 3-7 km so với năm hạn mặn lịch sử. Tình trạng XNM như vậy gây rủi ro rất lớn cho vụ đông xuân tại khu vực cách biển 50-60 km. XNM sẽ tác động đến 10/13 tỉnh của ĐBSCL, gồm: Long An, Tiền Giang, Bến Tre, Trà Vinh, Vĩnh Long, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Hậu Giang, Cà Mau và Kiên Giang. Theo dự báo, mùa khô năm nay có khoảng 136.000 ha diện tích cây ăn quả bị ảnh hưởng của hạn hán, XNM, 120.800 hộ thiếu nước sinh hoạt, đặc biệt là tại Bến Tre với khoảng 36.800 hộ, Long An 32.400 hộ và Sóc Trăng 24.400 hộ.

Tại Cà Mau, toàn bộ tỉnh nằm trong vùng XNM vào mùa khô. Hiện tại, có 100 nghìn ha sản xuất theo hệ sinh thái ngọt, chỉ sử dụng nước mưa nên rất dễ bị tổn thương. Vùng rừng U Minh Hạ diện tích 53.000 ha khi hạn hán như thế này rất dễ xảy ra cháy rừng. Riêng vấn đề nước sinh hoạt, Cà Mau nằm toàn bộ vùng mặn nên nước sinh hoạt sử dụng nước ngầm. Tình hình hạn mặn sẽ có 4.500 hộ ảnh hưởng thiếu nước, dự báo 13.000 hộ bị ảnh hưởng. Tại tỉnh Trà Vinh, kế hoạch vụ đông xuân sẽ xuống giống 61.000 ha. Đến cuối tháng 12/2019 đã xuống giống 34 nghìn ha, sau đó tỉnh chỉ đạo ngưng không xuống giống diện tích còn lại nhưng dân đã tự xuống giống 19.000 ha, khả năng sẽ bị ảnh hưởng 19.000 ha do hạn, mặn. Ngoài ra, tỉnh có khoảng tám nghìn hộ thiếu nước sinh hoạt do hạn, mặn. Tình trạng hạn, mặn sẽ tác động rất lớn đến đời sống, sản xuất, sinh hoạt của người dân và ảnh hưởng lớn đến phát triển kinh tế-xã hội của nhiều địa phương trong vùng, đặc biệt là sản xuất nông nghiệp.

Giải pháp ứng phó hạn hán, xâm nhập mặn

Trước tình hình hạn hán và xâm nhập mặn, Chủ tịch UBND tỉnh Tiền Giang Phạm Anh Tuấn cho biết, rút kinh nghiệm từ đợt hạn, mặn lịch sử năm 2015 – 2016, tỉnh đã ban hành phương án khẩn cấp ứng phó. Trong đó, bảo đảm nước cho sản xuất; đầu tư nâng cấp cống, nạo vét kênh để trữ nước… Đồng thời, đối với nước sinh hoạt, tỉnh có kế hoạch dài hạn để đầu tư mở các tuyến ống cấp cho vùng phía đông, đầu tư nhà máy nước vùng phía tây để dẫn trục, đấu nối vào hệ thống cấp nước của tỉnh. Riêng vùng các huyện cù lao, giáp biển trang bị bồn chứa, hàng năm tỉnh mở vòi nước công cộng để dân đến lấy nước sử dụng… Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bến Tre Nguyễn Hữu Lập, tình hình hạn hán, XNM trên địa bàn tỉnh có xu hướng diễn biến ngày càng gay gắt, khốc liệt hơn. Tỉnh Bến Tre kiến nghị trung ương xem xét, sớm triển khai các dự án lớn như: Jica 3, dự án Nam Bến Tre, hệ thống cấp nước thô cho các nhà máy nước thuộc khu vực Cù Lao Minh… để đưa vào phục vụ, kiểm soát mặn trên địa bàn tỉnh. Đồng thời, đề xuất bố trí chương trình cấp nước quy mô hộ gia đình cho 20.000 hộ không có nước sinh hoạt hợp vệ sinh; đưa danh mục cung cấp nước sạch vào nguồn vốn Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới để giúp 36.800 hộ đang thiếu nước sinh hoạt hợp vệ sinh có điều kiện tiếp cận đủ nước sạch.

Kết luận Hội nghị, Phó Thủ tướng Chính phủ Trịnh Đình Dũng đánh giá cao ý kiến phát biểu của các đại biểu về những nhiệm vụ, giải pháp để ứng phó với hạn hán, nhiễm mặn nhằm bảo đảm cho phát triển sản xuất, nâng cao chất lượng cuộc sống người dân khu vực ĐBSCL. Để ứng phó kịp thời, hiệu quả với hạn mặn, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng yêu cầu Bộ NN&PTNT, Bộ TN&MT và các bộ, ngành, địa phương phải tập trung triển khai các biện pháp quyết liệt, hiệu quả. Mục tiêu chung là phải bảo đảm cuộc sống, đáp ứng đủ nước sinh hoạt cho người dân. Đồng thời, bảo đảm đủ nước cho phát triển sản xuất nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ và bảo vệ mùa màng trước tác động của nhiễm mặn; không để bùng phát dịch bệnh do hạn hán, XNM kéo dài.

Các Bộ: Ngoại giao, NN&PTNT, TN&MT phối hợp chặt chẽ, nâng cao hiệu quả hợp tác quốc tế về sử dụng nguồn nước nhằm chia sẻ thông tin, kinh nghiệm; hợp tác nghiên cứu, đầu tư, hỗ trợ nguồn lực… Trong đó, đặc biệt là hợp tác với các nước thượng nguồn sông Mê Công để chia sẻ thông tin về vận hành xả nước các công trình thuỷ điện để tăng cường dòng chảy về ĐBSCL.

Bộ TN&MT tăng cường chất lượng công tác dự báo, cung cấp bản tin nhận định về tình hình khí tượng thủy văn, hạn hán, thiếu nước, XNM cho cơ quan liên quan và địa phương để chỉ đạo sản xuất phù hợp với điều kiện nguồn nước và chủ động thực hiện biện pháp phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn. Về lâu dài, Bộ NN&PTNT và các địa phương vùng ĐBSCL cần tiếp tục đẩy mạnh cơ cấu lại sản xuất nông nghiệp, trong đó tập trung chuyển đổi sản xuất theo tinh thần Nghị quyết số 120/NQ-CP về phát triển bền vững ĐBSCL thích ứng với BĐKH. Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng cũng đề nghị các bộ, ngành, địa phương, cơ quan thông tấn, báo chí tăng cường thông tin, vận động, tuyên truyền cho người dân tích cực tham gia vào công tác phòng chống hạn mặn.

 

                                                                                                                                                         ĐÔNG PHƯƠNG

There are no comments yet

Tin mới hơn ...